04.09.2017, 11:55

Poezja to ciężka praca

MAGDALENA KOPERSKA, właścicielka poetyckiego (i rodzinnego)  wydawnictwa ANAGRAM, które istnieje na rynku od 1991 r.  Wydaje miniatury poezji najwybitniejszych polskich i światowych twórców, między innymi: Adonisa, Frieda, Leśmiana, Pawlikowskiej, Poświatowskiej, Cwietajewy i wielu innych. Promuje także współczesnych utalentowanych poetów.

Od niedawna członkini Lady Business Club i organizatorka (wspólnie z Rafałem Czachorowskim, Fundacja Duży Format) wydarzeń: Kultura i Biznes.

 

 

 

DAMOSFERA: Agnieszka Osiecka pisała o poezji: . Przymiotnik: męskie - kojarzy mi się z energią, prostotą i dzielnością. Przymiotnik dziewczęca - z wdziękiem, szczerością i elegancją. Podział nadal aktualny?

Magdalena Koperska: Nie lubię podziału na kobiecą i męską poezją. Poezja to wieloznaczeniowość i wielowymiarowość słowa, emocjonalność i warsztat, czyli natchnienie i ciężka praca.  Pierwiastek kobiecy i męski jednocześnie. Dobra poezja nie ma płci i wg mnie, mieć nie powinna. Zachęcam do lektury wierszy Erica Frieda i Poświatowskiej. Emocjonalność poety i drapieżność poetki. I na odwrót. Poezja musi opierać się na warsztacie, ale bez nastroju i subtelnej chwili, owego błysku (jak u Hartwig) nie powstanie dobry wiersz.

D: Do pisania poezji potrzebne jest wykształcenie?

M:  Przydaje się.  Zachęcam do czytania poezji innych,  również swoich kolegów po piórze.  Dla rozwijania warsztatu warto sięgnąć po Poetykę Arystotelesa czy  Ingardena i czerpać z ogromnego bogactwa światowej i polskiej poezji. Bez plagiatowania, rzecz jasna (śmiech). Przygotowanie warsztatowe jest bardzo ważne, szczególnie w czasach, kiedy publikować można wszędzie i nikt nie weryfikuje tego, co napiszemy. Ale historia literatury może być bezlitosna. Moim zdaniem, aby powstał dobry wiersz potrzebne jest obycie kulturowe, a poetyckie w szczególności. Poezja to coś nieuchwytnego, metafizycznego i jeśli się to zaburzy, to przestaje nią być.

D: Pisanie może być jednak po prostu potrzebą serca…

M: Pewnie tak. Często pisanie ma charakter autoterapii dla autora, gorzej, jak jest tylko tym. Często zadaję pytania autorowi, czy pomyślał o swoim czytelniku? Co ma do przekazania i dla kogo pisze. I czy jest gotowy na pracę nad wierszem.

D: Podasz przykład dobrego wiersza?

M: Nie ma tu dobrej odpowiedzi. Mogę powiedzieć, których poetów cenię najbardziej. Moje żelazne Top 10 to: Leśmian, Staff, Rilke, Gałczyński, Lipska, Fried, Adonis (wielokrotny kandydat do literackiej Nagrody Nobla), Słowacki, Czechowicz, Rimbaud, i ostatnia miłość Ashur Etwebi. 

D:  Jak czytać poezję, by odejść od tego, czego uczą w szkole: od analizy tego, co autor miał na myśli…

M: A w efekcie poeta wcale nie miał tego na myśli, bo są to tylko kolejne interpretacje np. nauczycieli. Kiedy czytasz Herberta wiesz, że miał ogromną wiedzę o starożytności i kulturze. Jak nie znasz historycznych odniesień, będzie ciężko zrozumieć jego Barbarzyńcę w ogrodzie. Jednak, czytając wiersze, najważniejsza jest wrażliwość, intuicja. I odrzucenie strachu, że nie rozumiem, nie umiem, nie podołam. Czytanie wierszy daje niezwykłą radość, wystarczy trochę skupienia. Oczywiście, warto wiedzieć, kiedy dany poeta tworzył, łatwej jest rozumieć jego poetycki świat. Możesz interpretować wiersz po swojemu, ale nie da się czytać np. trenów Kochanowskiego, odnosząc się jedynie do współczesnych wartości.

D: Właśnie skoro jesteśmy przy Panu Janie… po co dzieci mają go teraz czytać?

M. Kochanowski jest ojcem poezji polskiej. Jak dobrze się wytłumaczy dzieciom, o co chodzi w jego poezji i jakie emocje towarzyszyły artyście, to choć  językowo będzie to dla nich odległy świat, zrozumieją, jak ważna jest tradycja literacka i kulturowa. To daje ciągłość kulturową i poczucie, że życie ma sens. Takie jest moje zdanie.  

D:Współczesność, pośpiech, właśnie moda na życie tu i teraz zabija w nas ducha poetyckiego…

M: Współczesność nie musi zabijać w nas ducha poezji, to zależy od nas.

D: Piszesz wiersze?

M: Nie odważyłabym się! Tak wiele ich czytam, że bałabym się kalek. Wolałabym napisać powieść, nawet już zaczęłam po mojej wyprawie życia – do Indonezji. Niestety, brakuje czasu.


D: W poecie chyba łatwo się zakochać, tak pięknie piszą o miłości…

M: Wychowywałam się w domu pełnym poezji i poetów, mój tata też był poetą i cenionym animatorem kultury.  Za dobrze znam to środowisko, więc na mnie to nie działa. (śmiech)

D: Spotkania literackie – cudna sprawa, ale to już chyba totalna przeszłość?

M:  Kiedyś częściej spotykano się w kawiarniach, tam trwały długie rozmowy o poezji. Przy kieliszku wódki, no, może dwóch (śmiech) i papierosach, powstawały wiersze i często programy poetyckie. Były dyskusje i spory. To było cudne, to prawda. Teraz jest inaczej, świat poezji musiał dostosować się do współczesności. Internet, blogi poetyckie, warsztaty poetyckie drogą mailową. Ale wieczory poetyckie nadal przyciągają słuchaczy, i to jest bardzo optymistyczne. 

D: Półki z książkami pękają w szwach. Większość z nich to bardziej produkty reklamowane niż książki…

M: Ciekawych propozycji trzeba szukać w dobrych księgarniach, których jest coraz mniej. Ale są!  Warszawska księgarnia im. B. Prusa czy lubelska Między Słowami. O wartościowych książkach można dowiedzieć się słuchając dobrych audycji literackich (jak Moje Książki), czy czytając prasę literacką (Akcent, Wyspa, Odra), przeglądać stronę Biblioteki Analiz.

D: Co polecasz przeczytać naszym czytelniczkom?

M: Poetycko? Wiersze Adonisa z tomiku Witając wiatr i drzewa  (i nie dlatego, że miałam zaszczyt poznać poetę i wydać miniaturę jego poezji), Ashura Etwebiego z tomiku Znikające łodzie (moje cudowne odkrycie). Wiersze Ewy Lipskiej, Droga  pani Schubert – majstersztyk!.

Jeśli chodzi o prozę polecam:

Tajemnica pani Ming – Eric Szchmitt,

Podróż Teo – Catherine Clement

Madame – Antoni Libera

Żeby nie zgubić się w dzielnicy – Patric Modiano

Myśl to forma odczuwania – rozmowa Susan Sontag i Jonathana Cotta

D: To pędzimy do biblioteki po książki! 

 

Rozmawiała: Kasia Kamińska

Zdjęcie: Sylwia Piwowar 

 
 

Komentarze

 
 

Dodaj Komentarz

Sponsorzy

Partnerzy

Newsletter

Zapisz się na newsletter

Damosfera InstagramDamosfera TwitterDamosfera Youtube


Copyright 2014 by Damosfera
Projekt i realizacja JMC.

Używamy cookies i podobnych technologii m.in. w celu świadczenia usług i w celach statystycznych. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce, w jej ustawieniach. Jeżeli wyrażasz zgodę na zapisywanie informacji zawartej w cookies, kliknij „Zamknij”. Jeżeli nie wyrażasz zgody – zmień ustawienia swojej przeglądarki. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce cookies

Zamknij X